Magaalada Beledweyne ee xarunta gobolka Hiiraan waxay muddo dheer lahayd muhiimad dhanka gaadiidka iyo duulimaadyada ah, waxaana magaalada iyo nawaaxigeeda lala xiriiriyaa laba goobood oo diyaaradeed oo xilliyo kala duwan loo adeegsan jiray duulimaadyada.
Labada goobood ayaa kala ah garoonkii hore ee diyaaradaha ee magaalada, oo lagu xuso xaafadda Howlwadaag, iyo Garoonka Ugaas Khaliif, oo ah garoonka maanta loo aqoonsan yahay garoonka diyaaradaha Beledweyne.
Kala duwanaanshaha labada garoon ayaa muhiim u ah fahamka taariikhda magaalada, gaar ahaan marka laga hadlayo sida Beledweyne ay u kala fidsan tahay iyo goobaha ay ku yaallaan xarumaha maamulka, xaafadaha iyo adeegyada muhiimka ah.
Garoonkii hore ee diyaaradaha ee Beledweyne waxaa dadka magaalada iyo xogaha deegaanka qaarkood ku xiraan xaafadda Howlwadaag, waxaana goobtaas la xusuustaa inay ahayd meel diyaarado iyo hawlo la xiriira duulimaadyo ay ka jireen xilliyadii hore.
Gaar ahaan dadka taariikhda magaalada yaqaan waxay garoonkan ku xiraan xilligii dowladdii dhexe ee Soomaaliya, xilli Beledweyne ay ahayd magaalo muhiim ah oo ku taalla bartamaha Soomaaliya, isla markaana xarun u ahayd gobolka Hiiraan.
Howlwadaag waxay kamid tahay xaafadaha waaweyn ee Beledweyne. Xogta UN-Habitat waxay magaalada ku tilmaamaysaa inay leedahay xaafado waaweyn oo ay kamid yihiin Howlwadaag, Buundoweyn, Kooshin iyo Xaawo Taako.
Sidaas darteed, marka laga hadlayo garoonkii hore, waa in laga soocaa garoonka hadda shaqeeya ee Ugaas Khaliif, maadaama labada goobood aysan isku meel ahayn.
Garoonka maanta loo yaqaan Ugaas Khaliif Airport waa garoonka diyaaradaha ee hadda u adeegaya magaalada Beledweyne.
Xogta hay’adda duulista rayidka Soomaaliya waxay garoonka ku diiwaangelisay magaca UGAS KHALIF, lambarka ICAO-na waa HCMN. Xogta rasmiga ah ee AIP Soomaaliya waxay sheegaysaa in garoonku ku yaallo qiyaastii 3.5 km waqooyi-bari magaalada Beledweyne.
UNOSAT-na waxay 2015 ku tilmaantay garoonka inuu ku yaallo waqooyi-bari Beledweyne, iyadoo bartamaha runway-ga lagu diiwaangeliyay isku-duwayaal juqraafiyeed oo gaar ah, dhererka garoonkana lagu sheegay ku dhowaad 2.1 km.
Xogta khariidadaha casriga ah waxay sidoo kale Ugaas Khaliif ku muujinaysaa meel ka baxsan magaalada, dhinaca waqooyi-bari.
Farqiga ugu weyn ayaa ah goobta iyo waqtiga loo adeegsaday,Garoonkii hore wuxuu la xiriiraa gudaha ama duleedka magaalada iyo xaafadda Howlwadaag, halka Ugaas Khaliif uu ku yaallo duleedka waqooyi-bari ee Beledweyne.
Taasi waxay ka dhigan tahay in marka qof uu yiraahdo “garoonka Beledweyne”, loo baahan yahay in la caddeeyo inuu ka hadlayo garoonkii hore ama Ugaas Khaliif, sababtoo ah labada goobood isku meel ma aha.
Garoonka Ugaas Khaliif wuxuu muddooyinkii dambe noqday xarunta ugu weyn ee duulimaadyada Beledweyne.
Xogta la heli karo waxay sheegaysaa in runway-ga garoonka uu leeyahay dherer ku dhow 2,200 mitir, waxaana garoonka sanadihii hore lagu sameeyay dayactir iyo horumarin.
UN-Habitat ayaa sidoo kale dukumiinti ku saabsan qorshaha magaalada Beledweyne ku xustay mashruuc la xiriiray horumarinta runway-ga Ugaas Khaliif, taas oo muujinaysa muhiimadda uu garoonku u leeyahay isku xirka magaalada iyo meelaha kale.
Labada garoon waxay qayb ka yihiin taariikhda iyo juqraafi ahaan horumarka Beledweyne.
Garoonkii hore wuxuu ka mid yahay goobaha ay dadka magaalada ku xusuustaan taariikhda duulimaadyada ee magaalada, halka Ugaas Khaliif uu yahay garoonka casriga ah ee maanta magaalada loogu adeego.
Waxaa sidoo kale muhiim ah in la fahmo in Beledweyne ay ku taallo labada dhinac ee Webiga Shabeelle, iyadoo xaafadaha magaalada ay ku kala fidsan yihiin labada dhinac ee webiga. Sidaa darteed, marka la leeyahay “Bari” iyo “Galbeed”, waxaa habboon in la tixgeliyo jihada dhabta ah ee khariidadda iyo sidoo kale qaybaha magaalada ee webigu kala saaro.
Haddii magaalada laga eego jihada juqraafiyeed ee saxda ah, Ugaas Khaliif wuxuu ku yaallaa waqooyi-bari Beledweyne. Arrintan waxaa si cad u xaqiijinaya xogta rasmiga ah ee duulista Soomaaliya iyo xogta UNOSAT.
Garoonkii hore ee lagu xuso Howlwadaag se wuxuu ahaa goob magaalada ku dhow oo taariikh ahaan lala xiriiriyo duulimaadyadii hore.
Sidaas awgeed, haddii dood laga yeesho “Bariga Beledweyne” iyo “Galbeedka Beledweyne”, waa muhiim in aan la oran garoonka hadda jira iyo garoonkii hore waa hal goob.
Sidaa darteed, marka laga hadlayo labada garoon, waa in si cad loo kala magacaabaa “garoonkii hore ee Howlwadaag” iyo “Ugaas Khaliif Airport”, si aan loo isku dhex darin taariikhda iyo goobta labada garoon.
