Home WARARKA Masar, Suudaan iyo Eritrea oo isku raacay hirgelinta heshiisyadii El Alamein, Soomaaliya...

Masar, Suudaan iyo Eritrea oo isku raacay hirgelinta heshiisyadii El Alamein, Soomaaliya oo shirka ka maqan

10
0
Masar, Suudaan iyo Eritrea oo isku raacay hirgelinta heshiisyadii El Alamein, Soomaaliya oo shirka ka maqan
Masar, Suudaan iyo Eritrea oo isku raacay hirgelinta heshiisyadii El Alamein, Soomaaliya oo shirka ka maqan

Wasiirrada Arrimaha Dibadda ee dalalka Masar, Suudaan iyo Eritrea ayaa mar kale xaqiijiyey sida ay uga go’an tahay hirgelinta mabaadi’dii lagu heshiiyey shir-madaxeedkii wadatashiga ee El Alamein, kaas oo diiradda lagu saaray xaaladda gobolka, amniga Badda Cas iyo iskaashiga siyaasadeed ee saddexda dal.

Kulankan ayaa kusoo aadaya xilli Geeska Afrika iyo gobolka Badda Cas ay ka jiraan loollan siyaasadeed iyo mid istiraatiiji ah oo ay ku lug leeyihiin dalal kala duwan, iyadoo Masar, Suudaan iyo Eritrea ay doonayaan inay xoojiyaan wada shaqeyntooda ku aaddan arrimaha amniga iyo danaha gobolka.

Dhanka kale, maqnaanshaha Soomaaliya ee kulankan ayaa dhalinaya su’aalo siyaasadeed, gaar ahaan marka la eego xiriirka ay dowladda Federaalka la leedahay Qaahira iyo Addis Ababa, oo labaduba ah xarumo muhiim u ah siyaasadda gobolka.

Kulanka wasiirrada Arrimaha Dibadda ee Masar, Suudaan iyo Eritrea ayaa ka dhacay magaalada Aswan, iyadoo uu ka mid ahaa shirweynaha lixaad ee Aswan Forum for Sustainable Peace and Development.

Wasiirka Arrimaha Dibadda Masar, Badr Abdelatty, wasiirka Suudaan Mohi El-Din Salem iyo wasiirka Eritrea Osman Saleh ayaa kulankooda ku adkeeyay muhiimadda ay leedahay in la sii xoojiyo wada-tashiga iyo isku-duwidda siyaasadeed ee saddexda dal.

Saddexda wasiir ayaa sidoo kale ka hadlay xaaladaha gobolka Geeska Afrika iyo Badda Cas, iyagoo sheegay in amniga marin-biyoodka Badda Cas iyo xorriyadda isu-socodka maraakiibta ay yihiin arrimo u baahan wada shaqeyn dhow oo dhex marta dalalka gobolka.

Waxay sidoo kale dib u xaqiijiyeen taageerada ay u hayaan midnimada iyo madax-bannaanida Suudaan, ilaalinta hay’adaha qaranka iyo diidmada faragelinta dibadda.

Arrinta ugu weyn ee indhaha lagu hayo ayaa ah maqnaanshaha Soomaaliya ee kulanka saddex-geesoodka ah, inkastoo Soomaaliya ay qayb ka ahayd shirkii afarta dal ee El Alamein bishii Oktoobar 2026.

Kulankii hore ee El Alamein waxaa ka qaybgalay Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, Madaxweynaha Masar Cabdifitaax Al-Sisi, Madaxweynaha Eritrea Isaias Afwerki iyo hoggaamiyaha Suudaan Cabdifitaax Al-Burhaan.

Sida ku cad bayaankii kasoo baxay shirkii afarta dal, hoggaamiyeyaashu waxay ku heshiiyeen in la sameeyo hannaan joogto ah oo lagula socdo fulinta qodobadii lagu heshiiyey, isla markaana ay kulamada wadatashigu noqdaan kuwo marar kala duwan la qabto.

Si kastaba, kulankii Aswan ee 21-kii Nofeembar waxaa miiska wada-hadallada fadhiistay saddexda wasiir ee Masar, Suudaan iyo Eritrea, iyadoo aan wasiirka Soomaaliya ka mid ahayn ka qaybgalayaasha kulankaas.

Dhanka kale, Masar waxay sheegtay inay Muqdisho la wadaagi doonto natiijooyinka iyo qodobadii looga hadlay kulanka Aswan, taas oo muujinaysa in aysan jirin caddeyn rasmi ah oo muujinaysa in Soomaaliya gebi ahaanba laga saaray wada-tashiyadaas.

Maqnaanshaha Soomaaliya ayaa kusoo aadaya xilli dowladda Federaalka ay isku dayeyso inay xiriirro kala duwan la yeelato dalalka gobolka, gaar ahaan Masar iyo Itoobiya oo ay ka dhexeeyaan khilaafaad siyaasadeed iyo mid amni.

Masar ayaa si weyn uga walaacsan damaca Itoobiya ee ku aaddan helitaanka marin-badeed, arrinta Biyo-xireenka Webiga Niil iyo saameynta ay Addis Ababa ku yeelan karto amniga Badda Cas.

Dhanka kale, Itoobiya ayaa ah dal muhiim u ah Soomaaliya dhinacyada ganacsiga, amniga iyo xiriirka diblomaasiyadeed, inkastoo labada dowladood ay hore u soo mareen khilaafaad xooggan oo la xiriiray heshiiskii Itoobiya iyo Somaliland.

Dowladda Xasan Sheekh ayaa wajahaysa xaalad diblomaasiyadeed oo adag, maadaama ay u baahan tahay inay ilaaliso xiriirka ay la leedahay dalalka deriska ah, iyadoo sidoo kale isku dayaysa inay hesho taageero siyaasadeed iyo mid amni oo ka timaadda Masar.

Waxaa jira aragti siyaasadeed oo qabta in Muqdisho ay isku dayayso inay isku dheellitirto xiriirka Qaahira iyo Addis Ababa, balse siyaasaddaas ay keeni karto in labada dhinacba ay ka shakiyaan jihada ay dowladda Soomaaliya u socoto.

Si kastaba, lama hayo caddeyn rasmi ah oo muujinaysa in Masar, Suudaan iyo Eritrea ay Soomaaliya uga maqnaanshaheeda u sababeeyeen siyaasaddaas.

Soomaaliya waxay leedahay xeebta ugu dheer qaaradda Afrika, waxayna ku taallaa meel istiraatiiji ah oo isku xirta Badweynta Hindiya, Gacanka Cadmeed iyo Badda Cas.

Sidoo kale, amniga marin-biyoodka Bab Al-Mandab iyo isu-socodka maraakiibta caalamiga ah ayaa Soomaaliya siinaya muhiimad weyn oo dhinaca siyaasadda iyo amniga gobolka ah.

Shirkii El Alamein ayaa si gaar ah u adkeeyay in maamulka iyo amniga Badda Cas ay masuuliyad gaar ah ka saaran tahay dalalka ku teedsan, taas oo Soomaaliya ka dhigaysa dal muhiim u ah wada-hadallada noocan ah.

Sidoo kale, afarta dal waxay taageereen midnimada Soomaaliya, waxayna diideen tallaabo kasta oo wax u dhimaysa madax-bannaanida iyo wadajirka dhuleed ee dalka. Waxay sidoo kale taageereen dagaalka lagula jiro Al-Shabaab iyo maalgelinta howlgalka AUSSOM.

Kulanka Aswan wuxuu muujinayaa in Masar, Suudaan iyo Eritrea ay doonayaan inay sii xoojiyaan iskaashigooda siyaasadeed iyo amni, gaar ahaan xilli gobolka ay ka jiraan isbeddello waaweyn.

Soomaaliya dhankeeda waxaa horyaalla su’aal ku saabsan sida ay u ilaalin karto kaalinteeda siyaasadeed ee gobolka, iyadoo xiriir wanaagsan la yeelanaysa dhammaan dalalka ay danaha wadaagaan.

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here