Safiirkii Turkiga ee Soomaaliya ayaa soo gabagabeeyay howshiisii diblomaasiyadeed ee dalka, isagoo hadal uu ku macsalaameynayay Soomaaliya ku muujiyay sida uu dalkiisa muhiimad gaar ah u siiyo xiriirka uu la leeyahay Soomaaliya.
Safiirka ayaa sheegay in Soomaaliya ay tahay dal ay Turkiga ka dhaxayso xiriir qoto dheer iyo waxa uu ku tilmaamay “masiir-wadaag”, isagoo xusay in Soomaaliya ay meel gaar ah kaga jirto qalbiga iyo siyaasadda Turkiga.
“Soomaaliya waa dal aan nahay masiir-wadaag, isla markaana meel gaar ah kaga jira qalbiga iyo siyaasadda dalkeenna,” ayuu yiri safiirka, isagoo ka hadlayay xiriirka labada dal iyo muddadii uu Soomaaliya ka ahaa wakiilka diblomaasiyadeed ee Ankara.
Hadalka safiirka ayaa kusoo aadaya xilli xiriirka Soomaaliya iyo Turkiga uu gaaray heer sare oo dhinacyo badan leh, gaar ahaan dhinacyada amniga, militariga, dhaqaalaha, waxbarashada, caafimaadka iyo kaabayaasha dhaqaalaha.
Turkiga ayaa sanadihii lasoo dhaafay noqday mid ka mid ah waddamada sida weyn uga dhex muuqda Soomaaliya.
Ankara ayaa taageero kala duwan siisa dowladda Soomaaliya, iyadoo xiriirka labada dal uu ku saleysan yahay heshiisyo dhowr ah oo ay ka mid yihiin iskaashiga amniga iyo difaaca.
Turkiga ayaa sidoo kale Soomaaliya ka hirgeliyay mashaariic dhinaca caafimaadka, waxbarashada iyo kaabayaasha ah, halka dowladda Soomaaliya ay Ankara u aragto saaxiib muhiim ah oo ka taageera dib-u-dhiska hay’adaha dowladda iyo ciidamada.
Waxaa intaas dheer in Turkigu door weyn ku leeyahay tababarka ciidamada Soomaaliya, gaar ahaan ciidamada milatariga, iyadoo xarumo tababar oo ay maamusho dowladda Turkiga ay ku yaallaan Muqdisho.
Hase yeeshee, xiriirka amni ee labada dal ayaa sidoo kale dhaliyay dood iyo dhaliilo siyaasadeed.
Turkiga ayaa ka qayb qaata hawlgallada cirka ee ka dhanka ah Al-Shabaab, waxaana la sheegay in diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee Turkiga laga adeegsado hawlgallo militari oo ka dhan ah kooxda.
Hawlgalladaas ayaa dowladda Soomaaliya iyo taageerayaasheeda ay ku tilmaamaan qayb ka mid ah dagaalka lagula jiro Al-Shabaab iyo dadaallada lagu doonayo in lagu wiiqo awoodda kooxda.
Laakiin dhinaca kale, waxaa jira dhaliilo la xiriira duqeymaha cirka, gaar ahaan marka ay dhacaan weerarro lagu soo warramo in ay waxyeello kasoo gaartay dad rayid ah ama deegaano ay dad shacab ahi ku nool yihiin.
Arrintaas ayaa dhalisay su’aalo ku saabsan sida loo xaqiijiyo bartilmaameedyada, ilaalinta shacabka iyo cidda qaadaysa mas’uuliyadda haddii duqeyn ay keento khasaaro rayid.
Qaar ka mid ah dadka siyaasadda iyo bulshada rayidka ah ayaa qaba in dagaalka lagula jiro Al-Shabaab uusan noqon karin mid lagu dayaco badbaadada shacabka.
Waxay ku baaqaan in hawlgallada cirka lagu saleeyo xog sirdoon oo si wanaagsan loo xaqiijiyay, isla markaana la sameeyo baaritaan madax-bannaan marka la soo sheego in duqeyn ay waxyeello kasoo gaartay dad rayid ah.
Dhinaca dowladda Soomaaliya iyo dhinacyada taageera iskaashiga Turkiga ayaa ku doodaya in dagaalka Al-Shabaab uu yahay dagaal adag oo u baahan taageero militari iyo farsamo oo caalami ah.
Hadalka safiirka Turkiga ee uu Soomaaliya kaga macsalaameeyay ayaa muujinaya in Ankara ay Soomaaliya u aragto dal leh muhiimad gaar ah.
Erayada uu adeegsaday ee ah “masiir-wadaag” iyo in Soomaaliya ay meel gaar ah kaga jirto qalbiga iyo siyaasadda Turkiga ayaa xoojinaya aragtida ah in xiriirka labada dal uusan ku koobnayn oo keliya dano dhaqaale ama diblomaasiyadeed.
Ugu dambeyn, hadalka safiirka ee ahaa in Soomaaliya ay tahay “dal aan nahay masiir-wadaag” wuxuu muujinayaa heerka uu gaaray xiriirka labada dowladood. Hase yeeshee, shacabka Soomaaliyeed waxay sidoo kale doonayaan in xiriirkaas xooggan uu noqdo mid keena amni, horumar iyo ilaalinta nolosha dadka rayidka ah, isla markaana laga fogaado wax kasta oo sababi kara in taageerada militari ay dhaliso khasaaro iyo muran cusub.
